{"id":419,"date":"2014-06-04T14:48:01","date_gmt":"2014-06-04T14:48:01","guid":{"rendered":"http:\/\/www.enago.com.tr\/blog\/?p=419"},"modified":"2021-04-27T16:50:18","modified_gmt":"2021-04-27T13:50:18","slug":"bilim-yayinciliginda-radikal-bir-degisiklige-hazir-miyiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/bilim-yayinciliginda-radikal-bir-degisiklige-hazir-miyiz\/","title":{"rendered":"Bilim Yay\u0131nc\u0131l\u0131\u011f\u0131nda Radikal Bir De\u011fi\u015fikli\u011fe Haz\u0131r M\u0131y\u0131z?"},"content":{"rendered":"<p>Daha \u00f6nceki yaz\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131 takip edenler bilir. Bilim ve akademik yay\u0131nc\u0131l\u0131kta \u201cimpact factor\u201dyani \u201c<a rel=\"nofollow noopener noreferrer\" target=\"_blank\" title=\"Etki Fakt\u00f6r\u00fc Y\u00fcksek Olan Dergiler\" href=\"https:\/\/www.enago.com.tr\/blog\/etki-faktoru-yuksek-olan-dergiler\/\">etki fakt\u00f6r\u00fc<\/a>\u201d denen bir kavram vard\u0131r. K\u0131saca tekrar a\u00e7\u0131klamak gerekirse, etki fakt\u00f6r\u00fc bir dergideki makaleye yap\u0131lan at\u0131f say\u0131s\u0131 ile hesaplan\u0131r. Bu y\u00f6ntem uzun bir s\u00fcredir bilim insanlar\u0131 taraf\u0131ndan tart\u0131\u015f\u0131lmakta ve \u00e7o\u011fu taraf\u0131ndan da yeterli bir kontrol arac\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclmemektedir. Hatta Nobel \u00f6d\u00fcl\u00fc alm\u0131\u015f bilim insanlar\u0131 Dr. James Rothman ve Dr. Randy Schekman, akademik yay\u0131nc\u0131l\u0131kta bu <a rel=\"nofollow noopener noreferrer\" target=\"_blank\" title=\"Ra\u011fbetli Dergiler Bilime Zarar M\u0131 Veriyor?\" href=\"https:\/\/www.enago.com.tr\/blog\/bilim-dergileri-bilime-zarar-veriyor-mu\/\">etki fakt\u00f6r\u00fcn\u00fcn \u00fczerinde fazla duruldu\u011funu<\/a> ve bu y\u00f6ntemin bir ara\u015ft\u0131rmac\u0131n\u0131n \u00fcretkenli\u011fini \u00f6l\u00e7mek i\u00e7in adil bir \u00f6l\u00e7\u00fct olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlar. Asl\u0131nda buraya kadar her \u015fey normal ve do\u011fru fakat akademik yay\u0131nc\u0131l\u0131k farkl\u0131 bir y\u00f6nteme haz\u0131r m\u0131?<\/p>\n<div id=\"om-dfkezcblxflckadbahas-holder\"><\/div>\n<p><script type=\"text\/javascript\" src=\"https:\/\/a.omappapi.com\/app\/js\/api.min.js\" data-campaign=\"dfkezcblxflckadbahas\" data-user=\"41855\" async><\/script><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><b>Etki fakt\u00f6r\u00fc neden bu kadar pop\u00fcler oldu?<\/b><\/p>\n<p>Bilim yay\u0131nc\u0131l\u0131\u011f\u0131nda etki fakt\u00f6r\u00fcn\u00fcn bu kadar pop\u00fcler ve ge\u00e7erli olmas\u0131n\u0131n birka\u00e7 farkl\u0131 nedeni var. Bunlardan birincisi bilimin kendisinin g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e tarafs\u0131z ve n\u00fcmerik olarak \u00f6l\u00e7\u00fclebilecek bir s\u0131n\u0131fland\u0131rma sistemine ihtiya\u00e7 duymas\u0131, ayn\u0131 zamanda da ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 yapan bilim insanlar\u0131n\u0131n \u00fcretkenli\u011fini ve kariyerlerini \u00f6l\u00e7mek ve s\u0131n\u0131fland\u0131rmak. Di\u011fer bir neden ise ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n hibe fonlar\u0131n azl\u0131\u011f\u0131ndan, b\u00fcrokrasiden ve di\u011fer zaman harcayan sorumluluklardan s\u0131k\u0131lm\u0131\u015f olmalar\u0131. Asl\u0131nda ideal olan\u0131 ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n bilime yapt\u0131klar\u0131 katk\u0131lar ile de\u011ferlendirilmeleri, hangi dergilerde yay\u0131n yapt\u0131klar\u0131yla de\u011fil. Fakat zaman azl\u0131\u011f\u0131ndan dolay\u0131 etki fakt\u00f6r\u00fc, adaylar\u0131 de\u011ferlendirmek i\u00e7in kolay bir yola d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f durumda. Bu yanl\u0131\u015f m\u0131? Evet, yanl\u0131\u015f fakat bu durumu tersine \u00e7evirmek de hi\u00e7 kolay de\u011fil.<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde hakemlik s\u00fcre\u00e7leri \u00e7ok titiz olan ve bu y\u00fczden yay\u0131nlad\u0131klar\u0131 makaleler g\u00fcvenilir olan baz\u0131 dergiler veya yay\u0131nc\u0131lar var. Tabii ki baz\u0131 iyi ara\u015ft\u0131rmalar da hi\u00e7 ad\u0131 duyulmam\u0131\u015f dergilerde yay\u0131nlanabilir veya tam tersi olabilir. \u0130\u015fin ger\u00e7e\u011fi \u015fu ki bir yay\u0131nc\u0131 hiyerar\u015fisi var: Etki fakt\u00f6r\u00fc y\u00fcksek olanlar ve olmayanlar. As\u0131l sorulmas\u0131 gereken soru \u015fu: Bu sistem nas\u0131l daha iyi olabilir?<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131k eri\u015fim sistemi bilimsel dergiler aras\u0131ndaki ayr\u0131m\u0131 kald\u0131rabilir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde her \u015feyi internete koydu\u011fumuza g\u00f6re akademik yay\u0131nlar\u0131n da herkese a\u00e7\u0131k \u00fccretsiz bir \u015fekilde yay\u0131nlanmas\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olabilir. Hatta bu sayede hakemlik sistemine bile gerek kalmaz. Fakat bu y\u00f6ntem her bilimsel alanda i\u015fe yarar m\u0131?<\/p>\n<p><b>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n zaman darl\u0131\u011f\u0131<\/b><\/p>\n<p>Bilim g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bir\u00e7ok uzmanl\u0131k dal\u0131na ayr\u0131ld\u0131 ve bilim insanlar\u0131n\u0131n da yay\u0131nlanan g\u00fcvenilir ara\u015ft\u0131rmalar \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 gerekiyor. Daha a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylemek gerekirse g\u00fcvenilir verilere ihtiya\u00e7 duyuluyor. A\u00e7\u0131k eri\u015fim sistemine konan her \u00e7al\u0131\u015fma daha \u00f6nceden denetlenmedi\u011fi i\u00e7in verilerin g\u00fcvenilirli\u011fi konusunda ciddi \u015f\u00fcpheler ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Genelde ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n di\u011fer kaynaklardan gelen verilerin ge\u00e7erlili\u011fini kontrol edecekleri yeterli kayna\u011f\u0131 ve zaman\u0131 olmuyor ve \u00e7o\u011fu zaman bir ara\u015ft\u0131rma i\u00e7in ba\u015fka bir ara\u015ft\u0131rmadan gelen verilere g\u00fcveniliyor. Bu y\u00fczden bir kontrol sistemi olduk\u00e7a \u00f6nemli!<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden yay\u0131nc\u0131l\u0131kta radikal bir de\u011fi\u015fikli\u011fe gitmeden \u00f6nce ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 zorluklar g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nmal\u0131. Daha sonra akademik yay\u0131n ilkeleri i\u00e7in daha verimli bir yol mutlaka bulunur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Daha \u00f6nceki yaz\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131 takip edenler bilir. Bilim ve akademik yay\u0131nc\u0131l\u0131kta \u201cimpact factor\u201dyani \u201cetki fakt\u00f6r\u00fc\u201d denen [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1741,"featured_media":20409,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[1507,1508],"tags":[1441,1618,1627],"ppma_author":[],"class_list":["post-419","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-industry-news","category-publishing-news","tag-open-access","tag-journal-citation-reports","tag-journal-impact-factor"],"acf":[],"single_webinar_page_date":null,"single_webinar_page_time":null,"session_agenda":null,"who_should_attend_this_session":null,"about_the_speaker_field":null,"co-webinar-sec":null,"co_webinar_sec_one":null,"speaker-name":null,"webinar-date":null,"webinar-time":null,"webinar-s-image":null,"custum_webinar_category":null,"authors":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/419","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1741"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=419"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/419\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29561,"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/419\/revisions\/29561"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/20409"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=419"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=419"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=419"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enago.com\/academy\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=419"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}